Quy định khám sức khỏe định kỳ cho nhân viên | Wellbeing

Khám sức khỏe định kỳ là một trong những nghĩa vụ quan trọng mà người sử dụng lao động phải thực hiện theo quy định của pháp luật Việt Nam nhằm đảm bảo quyền lợi và sức khỏe người lao động trong suốt quá trình làm việc. 

Không chỉ giúp phát hiện sớm bệnh nghề nghiệp, khám định kỳ còn tạo cơ sở để tổ chức bố trí công việc phù hợp với tình trạng sức khỏe của từng nhân viên và tuân thủ các tiêu chuẩn an toàn - vệ sinh lao động. 

1. Doanh nghiệp có bắt buộc tổ chức khám sức khỏe định kỳ không?

Đặc biệt, đối với nhóm lao động làm việc trong môi trường nặng nhọc, độc hại, nguy hiểm, lao động khuyết tật, lao động vị thành niên và người cao tuổi, doanh nghiệp phải tổ chức khám sức khỏe định kỳ ít nhất hai lần mỗi năm (mỗi 06 tháng một lần).

Ngoài ra, doanh nghiệp còn phải tổ chức khám:

• Trước khi nhận việc để xác định nhân viên đủ sức khỏe làm việc theo yêu cầu công việc;
• Khi chuyển sang công việc nặng hơn hoặc nguy hiểm hơn;
• Khi nhân viên trở lại làm việc sau tai nạn lao động hoặc bệnh nghề nghiệp (trừ trường hợp nhân viên đã được Hội đồng khám sức khỏe đánh giá giảm năng lực lao động).

Khám phải được thực hiện tại các cơ sở khám bệnh, chữa bệnh đảm bảo điều kiện chuyên môn kỹ thuật theo quy định của Bộ Y tế.

2. Nội dung & hạng mục khám sức khỏe định kỳ cho người lao động 

Mặc dù pháp luật không quy định chi tiết từng hạng mục khám trong luật, nhưng theo thông tư hướng dẫn và thực tế triển khai tại các cơ sở y tế chuyên nghiệp, khám sức khỏe định kỳ cho nhân viên thường bao gồm:

• Khai thác tiền sử bệnh (liên quan đến sức khỏe cá nhân và gia đình).
• Khám thể lực như đo chiều cao, cân nặng, huyết áp, chỉ số BMI.
• Khám lâm sàng tổng quát: tim mạch, hô hấp, tiêu hóa, nội tiết, thần kinh, tâm thần, cơ xương khớp…
• Lao động nữ phải được khám chuyên khoa phụ sản, người làm việc trong môi trường lao động tiếp xúc với các yếu tố có nguy cơ gây bệnh nghề nghiệp phải được khám phát hiện bệnh nghề nghiệp

Ngoài ra, nếu nhân viên làm việc trong môi trường có nguy cơ bệnh nghề nghiệp (hóa chất, bụi, tiếng ồn, rung…), doanh nghiệp phải tổ chức khám phát hiện sớm bệnh nghề nghiệp theo quy định của Bộ Y tế.

3. Trách nhiệm của người sử dụng lao động

Theo pháp luật Việt Nam, người sử dụng lao động không chỉ chịu trách nhiệm tổ chức khám sức khỏe định kỳ mà còn phải:

• Chuẩn bị và quản lý hồ sơ sức khỏe của nhân viên theo đúng mẫu quy định.
• Thông báo kết quả khám cho người lao động và lưu trữ hồ sơ để giám sát sức khỏe theo thời gian.
• Báo cáo công tác quản lý sức khỏe người lao động cho cơ quan quản lý nhà nước về y tế hoặc lao động theo yêu cầu.
• Chịu chi phí khám sức khỏe và khám bệnh nghề nghiệp (nếu có) cho người lao động; chi phí này được tính là chi phí được trừ khi tính thuế thu nhập doanh nghiệp.

4. Hình thức khám và cơ sở khám

Doanh nghiệp có thể lựa chọn cơ sở khám sức khỏe cho nhân viên tại bất kỳ bệnh viện, trung tâm y tế hoặc cơ sở khám bệnh được Bộ Y tế cấp phép, miễn là cơ sở đó đáp ứng đầy đủ các điều kiện chuyên môn kỹ thuật để thực hiện các hạng mục khám cần thiết.

Người lao động phải được khám bởi đội ngũ y bác sĩ có chuyên môn, đảm bảo kết quả khám phản ánh đúng tình trạng sức khỏe hiện tại.

5. Lợi ích của khám sức khỏe định kỳ

Không chỉ là nghĩa vụ pháp lý theo quy định, khám sức khỏe định kỳ còn mang lại nhiều giá trị thiết thực cho cả người lao động và doanh nghiệp:

5.1 Phát hiện sớm bệnh nghề nghiệp và bệnh mạn tính
Thông qua việc khám và theo dõi sức khỏe định kỳ, các vấn đề sức khỏe tiềm ẩn có thể được phát hiện kịp thời, giúp người lao động điều trị sớm, hạn chế biến chứng và giảm nguy cơ suy giảm khả năng lao động lâu dài.

5.2 Cơ sở khoa học để bố trí và điều chỉnh công việc phù hợp
Kết quả khám sức khỏe định kỳ giúp doanh nghiệp đánh giá chính xác tình trạng sức khỏe của nhân viên, từ đó sắp xếp công việc, điều chỉnh cường độ lao động hoặc môi trường làm việc phù hợp, đảm bảo an toàn và hiệu quả sản xuất.

5.3 Góp phần cải thiện môi trường làm việc và nâng cao năng suất
Khi sức khỏe người lao động được quan tâm đúng mức, tinh thần làm việc sẽ được cải thiện, giảm tỷ lệ nghỉ ốm, tai nạn lao động và nâng cao chất lượng nguồn nhân lực một cách bền vững.

5.4 Dữ liệu quan trọng cho quản lý nhân sự và chính sách phúc lợi
Hồ sơ khám sức khỏe định kỳ là căn cứ quan trọng để doanh nghiệp xây dựng, điều chỉnh các chính sách phúc lợi, bảo hiểm, chăm sóc sức khỏe và thực hiện nghĩa vụ báo cáo theo quy định của pháp luật.